شبکه انديشمندان قم
کد خبر : 197160
تعداد مشاهدات : 680

با حضور شخصیت های برجسته حوزوی؛ همایش ملی فلسفه مضاف در تهران برگزار شد .

همزمان با روز جهانی فلسفه، همایش ملی فلسفه مضاف، با حضور شخصیت های برجسته حوزوی، در تهران برگزار شد.



همایش ملی فلسفه مضاف، صبح امروز چهارشنبه همزمان با روز جهانی فلسفه، با حضور شخصیت های برجسته حوزوی همچون آیت الله سیدحسن مصطفوی، استاد علی اکبر رشاد رئیس شورای حوزه علمیه استان تهران و حجت الاسلام و المسلمین حبیب الله غفوری مدیر حوزه علمیه استان تهران در محل شبستان حوزه علمیه امام رضا(ع) تهران برگزار شد.

در این همایش استاد علی اکبر رشاد و آیت الله سیدحسن مصطفوی به عنوان سخنرانان اصلی به ایراد نقطه نظرات خود پیرامون  فلسفه مضاف پرداختند.

همچنین حجج اسلام و المسلمین آذربایجانی و بهشتی به عنوان ارائه دهندگان مقالات نمونه در خصوص فلسفه مضاف، به بیان چکیده مقالات علمی خود پرداختند.

میزگردی علمی با موضوع فلسفه مضاف، با حضور حجت الاسلام و المسلمین علیرضا قائمی نیا، رئیس پژوهشکده حکمت اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و سردبیر فصلنامه ذهن و همچنین حجت الاسلام سیدعلی طاهری خرم آبادی از کارشناسان حوزوی، از دیگر برنامه های پیش بینی شده این مراسم بود.

حجت الاسلام و المسلمین ابوالحسن غفاری، دبیر علمی این همایش در سخنانی ضمن خوش آمد گویی به حاضران در همایش ملی فلسفه مضاف، اظهار داشت: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی به عنوان متولی برگزاری همایش ملی فلسفه مضاف، هر ساله و به مناسبت روز جهانی فلسفه، همایش هایی را در سطح ملی برگزار می کند.

وی افزود: امسال به پیشنهاد استاد علی اکبر رشاد ریاست پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، برگزاری همایش ملی فلسفه مضافه در دستور کار قرار گرفت تا در این جلسه، اقسام فلسفه مضاف و همچنین تفاوت آن با علوم دیگر مشخص تر شود.

دبیر علمی همایش ملی فلسفه مضاف خاطرنشان کرد: خوشبختانه پس از تصمیم پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برای برگزاری این همایش، اساتید برجسته علوم عقلی حوزه علمیه قم و تهران همچون استاد فیاضی و حجج اسلام و المسلمین عرب صالحی، معلمی، علی مصباح یزدی و ...، شورای علمی این همایش را تشکیل دادند.

وی با بیان این که برای برگزاری همایش ملی فلسفه مضاف، سه پیش نشست برگزار شد، اظهار داشت: این پیش نشست ها که در مجمع عالی حکمت اسلامی و پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برگزار شد، نقش برجسته ای در هدایت صحیح همایش اصلی داشتند که باعث شد فلسفه به صورت عام و فلسفه مضاف به صورت خاص مورد بحث و واکاوی محققان و پژوهشگران قرار گیرد.

حجت الاسلام و المسلمین غفاری خاطرنشان کرد: تا کنون ده ها جلد کتاب و صدها مقاله علمی در باب فلسفه مضاف، توسط محققان و پژوهشگران پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی نگاشته شده که این مقالات علمی پژوهشی و هم علمی ترویجی در  نشریات علمی معتبر کشور نیز به چاپ رسیده است.


آیت الله سیدحسن مصطفوی
48
آیت الله مصطفوی در همایش ملی "فلسفه مضاف": 
حوزه/ استاد علوم عقلی حوزه علمیه تهران، با شرح دیدار خصوصی خود با رهبر معظم انقلاب، گفت: ایشان با وجود این که از حذف کتاب شرح منظومه علامه سبزواری از دروس رسمی حوزه ناراحت بودند، تأکید کردند که در امور حوزه دخالت نمی کنند.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری «حوزه» در تهران، آیت الله سیدحسن مصطفوی، پیش از ظهر امروز «چهارشنبه 17آذر95» در همایش ملی فلسفه مضاف که با حضور شخصیت های برجسته حوزوی در سالن اجتماعات حوزه علمیه امام رضا(ع) تهران برگزار شد، اظهار داشت: معمولا نباید علوم مختلف را به فرقه های خاص نسبت دهیم، چرا که علم برای همه بشریت است؛ برای مثال معنی ندارد که اصطلاحاتی مانند شیمی ایران، فیزیک اسلامی و ... را بکار ببریم.

وی افزود: این که نمی توان و نباید علم را به فرقه خاصی نسبت داد، در اکثریت قریب به اتفاق موارد باید اجرایی شود، مگر این که مناسبت خاصی در این میان وجود داشته باشد؛ اینجاست که باید بررسی کنیم، چرا به علم فلسفه، قید اسلامی را اضافه کرده و می گوییم فلسفه اسلامی اما در دیگر موارد مانند علم نجوم چنین قیدی را اضافه نکرده و هیچ گاه کلمه علم نجوم اسلامی را بکار نمی بریم.

 استاد حوزه علمیه تهران، اضافه کرد: مهمترین دلیلی که ما قید اسلامی را برای علم فلسفه بکار می بریم تفاوت آشکار فلسفه مورد تأیید فلاسفه غرب با فلسفه مورد تأیید فلاسفه مسلمان است.

وی با بیان این که در فلسفه اسلامی ما سه مسئله مهمی که اساس اسلام نیز روی آن ها بنا شده، مورد بحث جدی قرار می گیرد، گفت: علم خداوند و اثبات این که خداوند به همه چیز علم دارد، فاعلیت خداوند و اثبات این که چیزی از دایره فاعلیت او خارج نیست و در نهایت قدرت خداوند و اثبات این که این قدرت بی نهایت است، در فلسفه ما بیشترین توجه را به خود اختصاص داده است.

آیت الله مصطفوی با بیان این که برای مثال، فلسفه مورد نظر ما مسلمانان با فلسفه ارسطو خیلی تفاوت دارد، گفت: فلسفه ارسطو اصلا داخل در فلسفه ما نیست، چرا که فلسفه ارسطو می گوید این عالم مبدأ دارد اما این مبدأ، فقط به خودش می اندیشد و فاعل و عامل نیست، اما ما در اسلام، عاملیت و فاعلیت خدا را ثابت می کنیم.

وی خاطرنشان کرد: فلاسفه بزرگ جهان اسلام چه مرحوم شیخ و چه ملاصدرا، به سه مسئله مذکوری که بیان شد، به صورت ویژه ای پرداخته و ثابت کرده اند که خدایی که ما می پرستیم، به همه چیز عالم هستی، عالم و داناست؛ و اصولا کسی که به این نتیجه نرسیده باشد، خداشناسی کاملی ندارد.

این محقق حوزوی، ادامه داد: بنابراین سه موضوع اصلی، علم، فاعلیت و قدرت خدا، مورد توجه جدی فلاسفه اسلامی است و تأکید می شود که خلقت لازمه ذات حق است، همان طور که نوربخشی، لازمه نور است.

وی با اشاره به آیه معروف سوره مبارکه نور مبنی بر «الله نور السماوات و الارض...»، گفت: به عقیده فلاسفه بزرگ ما مسلمانان، وقتی خدا نور است، همه عالم هم جلوه نور اوست؛ فلاسفه بزرگ اسلام، همه عالم را جلوه حق دانسته و قدرت خدا را بی نهایت می دانند.

آیت الله مصطفوی خاطرنشان کرد: مرحوم ملاصدرا به عنوان یکی از فلاسفه مسلمان، با همین مسئله اصالت وجود، بسیاری از مسائل فلسفی را حل کرد.

وی در ادامه سخنان خود با تصریح بر این مطلب که فلسفه غرب، حرف مفیدی برای ارائه به انسان ها ندارد، گفت: فلسفه غرب، در بسیاری موارد بیش از آن که معادلات ذهنی و عقلی ما را حل کند، به مجهولات ما اضافه کرده و در مجهولات ما را رها می کند اما فلسفه اسلامی، اگر موضوعی را خراب می کند، خودش هم آن را می سازد و انسان را در جهل مرکب نمی گذارد و انسان را رو به کمال می برد.

 استاد حوزه علمیه تهران با بیان این که توصیه می کنم، جوانان مراقب باشند تا فلسفه غرب آنان را فریب ندهد، گفت: از جوانان می خواهم که فلسفه اسلامی را خوب بخوانید؛ البته خواندن شما نباید مانند خواندن حوزه های امروزی باشد؛ متأسفانه حوزه های علمیه امروزی، مانند دانشگاه ها درس می خوانند، در حالی که ما خودمان باید به سراغ استاد خوب فلسفه باشیم و مطالب را بیاموزیم.

وی تصریح کرد: بنده با ادامه این روند در حوزه های علمیه، می ترسم روزی برسد که طلاب ما و دیگر جوانان، برای فهم و خواندن فلسفه اسلامی، به سراغ مستشرقان غربی و اروپایی بروند.

آیت الله مصطفوی گفت: امروزه طبیعیات که از ارکان فلسفه بود، از بین رفته در حالی که طبیعیات فلسفه ما باطل نیست که ما آن را کنار گذاشتیم؛ امروزه تازه غربی ها به سراغ همان طبیعیاتی رفتند که ما کنارش گذاشتیم؛ به نظر بنده کسی که طبیعیات نخواند، اصلا علوم الهیات را هم نمی فهمد، چرا که مقدمه الهیات، طبیعیات است.

وی خاطرنشان کرد: بنده به طلاب جوان علاقه مند به فلسفه گفتم که فلسفه اسلامی را با جدیت خوانده و به حوزه ها هم کاری نداشته باشید.

این محقق حوزوی یادآور شد: چندی پیش دیداری خصوصی با رهبر معظم انقلاب داشتم که از ایشان پرسیدم از وضع حوزه های علمیه مطلع هستید؛ ایشان فرمودند «شنیده ام که «شرح منظومه علامه سبزواری» را از دروس حوزه حذف کرده اند که خوب نیست.»؛ واقعا تأسف آور است که این کتاب خوب از دروس رسمی حوزه حذف شده و وقتی هم که از ردیف دروس رسمی خارج شد، کمتر طلبه ای برای خواندن آن وقت می گذارد.

وی افزود: به مقام معظم رهبری عرض کردم که اگر لازم می دانید، خودتان دستور دهید تا کتاب «شرح منظومه علامه سبزواری» به دروس رسمی حوزه بازگردد که ایشان در پاسخ فرمودند «بنا ندارم در امور حوزه ها دخالت کنم و دخالت هم نمی کنم».

آیت الله مصطفوی گفت: در زمانی که ما طلبه بودیم شرح منظومه از دروس اصلی بود و من خودم این کتاب را حفظ هستم؛ واقعا سؤال است که چرا باید این کتاب خوب را نخوانیم و بگذاریم آموزه های خوب آن از دست برود.

وی در پایان گفت: باید کاری کنیم تا حوزه علمیه تهران به معنای واقعی احیا شده و به جایگاه اصلی خود برگردد؛ مخصوصا این حوزه در زمینه علوم عقلی، از حوزه های سرآمد شیعی بوده است.


تصاویر/ همایش ملی فلسفه مضاف در تهران
ناظره ای در دل همایش ملی فلسفه مضاف؛ 
طاهری خرم آبادی: فلسفه مضاف، واژه ای جعلی است/ قائمی نیا: بحث فلسفه مضاف، ضروری است 
حوزه/ دو تن از اساتید علوم عقلی حوزه علمیه تهران، در خصوص بحث فلسفه مضاف، به ایراد نقطه نظرات خود پرداختند.

به گزارش خبرنگار خبرگزاری «حوزه» در تهران، حجج اسلام و المسلمین علیرضا قائمی نیا و سیدعلی طاهری خرم آبادی، پیش از ظهر امروز در مناظره علمی همایش ملی فلسفه مضاف با موضوع «فایده بحث از فلسفه های مضاف» که در محل شبستان حوزه علمیه امام رضا(ع) تهران برگزار شد، به ایراد نقطه نظرات خود پیرامون فلسفه مضاف پرداختند.

حجت الاسلام و المسلمین طاهری خرم آبادی به عنوان مخالف نظریه فلسفه مضاف، گفت:  بحث از عنوان هایی مثل فلسفه علم و از این قبیل عناوین، دارای فایده است، اما تحت عنوان کلی فلسفه  مضاف، نمی توان موارد با فایده ای مطرح کرد؛ بلکه این کار موجب تضییع وقت و ضرر به پیکره فلسفه است؛ در مقابل این اظهارات، حجت الاسلام و المسلمین قائمی نیا این ادعا را به صورت کلی نمی پذیرد، و می گوید: به مقداری که فیلسوف به بحث از مبادی نیاز دارد، مسئله فلسفه مضاف هم ضروری است.

نقد واژه فلسفه مضاف

وی ادامه داد: بنده به طور کلی سه  ادعا دارم؛ اول این که فلسفه مضاف، فقط واژه ای جعلی است و در مباحث فلسفه غرب هم ما این اصطلاح را نمی بینیم.

حجت الاسلام و المسلمین طاهری خرم آبادی افزود: این اصطلاح فقط  در سال های اخیر در کشور ما جعل شده است؛ هر چند مباحثی که تحت این عنوان مطرح می شود نیز، کم و بیش وجود داشته است.

وی در بیان دومین و سومین دلیل خود برای رد موضوع فلسفه مضاف، گفت: هیچ دلیل موجهی برای به کار بردن این واژه وجود ندارد و نکته دیگر این که، علاوه بر اینکه دلیل موجهی بر به کار گیری این اصطلاح وجود ندارد، به کار گیری این واژه به پیکره فلسفه آسیب وارد می کند. 

این استاد حوزه و دانشگاه در توضیح این سه ادعای خود گفت: ادعای اول را این چنین توضیح می دهم  که جعلی بودن این واژه را بنده با استقرا در بیان فلاسفه غرب  می گویم؛ البته مباحث فلسفه مضاف مثل فلسفه علم، فلسفه ذهن و...طرح شده است، اما تحت عنوان کلی فلسفه مضاف قرار داده نشده است؛ مدعی دوم بنده نیز بر این اساس مورد تأکیدم است که برخی به دنبال برقراری ارتباطی بین فلسفه مطلق و فلسفه های مضاف هستند؛ این دلایل موفقیت آمیز نیست، زیرا آنچه به عنوان موضوع فلسفه مطلق بیان می کنند، وجود به ما هو وجود است، درحالی که در بیان حکمایی مثل مرحوم سبزواری، فلسفه را عام تر از این مطرح کرده اند و وجود بما هو وجود نیز، جزئی از فلسفه بوده است.

وی با بیان این که علت مدعای سوم بنده نیز، با توضیحی که داده شده است روشن می شود، گفت: با محدود کردن موضوع فلسفه اسلامی، در واقع سایر مسائل فلسفه به جز وجود به ماهو وجود، خارج از فلسفه  می شود؛ در نتیجه کم کم، متعلمین هم از آن ها چشم پوشی می کنند.

این مخالف نظریه فلسفه مضاف افزود: علاوه بر این، افرادی که صلاحیت اظهار نظر ندارند، در این موارد که فلسفه مضاف شمرده می شود، دخالت می کنند؛ سؤال اینجاست که بررسی فلسفه حقوق و یا فلسفه سیاست و...، کار فیلسوف است نه حقوق دان وسیاست مدار، اما با تأکید بر فلسفه مضاف این اصل زیر پا گذاشته می شود.

رد سخنان منتقد بحث فلسفه مضاف

در ادامه، حجت الاسلام والمسلمین قائمی نیا در پاسخ به ادعاهایی در خصوص فلسفه مضاف، گفت: کلمه فلسفه مضاف واژه ی مبهمی است و نیاز به توضیح دارد؛ گاهی فلسفه به دانش اضافه می شود، مثل فلسفه علم زیست شناسی، و گاهی به دست ساخته های بشری اضافه می شود، مثل فلسفه هنر؛ دسته دیگر مسائل نیز، مثل فلسفه طبیعت است؛ به نظر می رسد منظور کسلنی که فلسفه مضاف را مطرح کرده اند، قسم اول است؛ یعنی آنچه مضاف به دانش است.

وی افزود: از خصلت های عصر جدید تغییراتی است که در فلسفه به وجود آمده است و موضوع فلسفه از هستی شناسی به معرفت شناسی تغییر کرده است؛ و بعد ازاین فلسفه هایی دیگر پدیدار شد،  اما در فلسفه ما، این مسائل از هم جدا نشده است.

این استاد حوزه و دانشگاه گفت: من بحث را در این جا لفظی نمی دانم؛ درست است که در غرب، این فلسفه ها مستقلا مورد مطالعه قرار می گیرند و این مشکلی ایجاد نمی کند، اما تفاوتی که بین فلسفه خوانی غربی ها و فلسفه های مضاف غرب وجود دارد، در مبدأ تفکر فلسفی است؛ فیلسوف در غرب وقتی در جامعه مشکلی احساس می کند، برای حل آن، تفکر فلسفی را در این مسیر به کار می گیرد و از درون این شرایط، یک فلسفه مضاف ایجاد می شود، اما ما می خواهیم مبانی فلسفی را وارد در مسائل دیگر کنیم و این اشتباه است.

وی افزود: در مورد فایده بحث از فلسفه مضاف، من تا حدودی با نظر شما موافقم که برخی از مباحث فلسفه مضاف در واقع صرفا اطاله وقت است؛ فیلسوف تاجایی که نیاز دارد باید به این مباخث بپردازد، نه بیشتر؛ البته برخی مباحث مبنایی را هم لازم می دانم.












نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :